FAQ dla początkujących - Wyposażenie FAQ dla początkujących - Wyposażenie Tłumaczenie http://faq.thekrib.com/begin-hardware.html:
Andrzej Polanski
Przeczytaj notkę COPYRIGHT.
Wszystkie sklepy zoologiczne oferują zestawy zawierające "wszystko co jest potrzebne" w jednej cenie. Jednak inteligentny klient powinien starannie obejrzeć zawartość pakietu, upewniając się że są tam rzeczywiście tylko niezbędne rzeczy ( a nie ma niepotrzebnych). Pakiety mogą różnić się w zależności od sklepu, jedne mogą być bardziej użyteczne niż inne. Trzeba być szczególnie ostrożnym kupując w dyskontach ( np sieci "Hartz" ). Często natkniemy się tam na przestarzałe urządzenia, hałasujace pompki, itp.
Swietnym sposobem na tanie zdobycie sprzętu są wyprzedarze garażowe. ( Popularne na Zachodzie , w Polsce jeszcze się z czymś takim nie spotkałem. - przyp. tłum. ) Trzeba jednak być ostrożnym. Przed kupnem akwarium wypadałoby dokładnie je obejrzeć, czy nie ma rys i pęknięć. Pęknięcia mogą być naprawione, wymaga to jednak więcej pracy ( zwłaszcza dla początkujących) niż jest warte. Nie kupuj porysowanego ( zadrapanego ) akwarium, glony będą rosnąć w zadrapaniach i szpecić zbiornik. Unikaj też naprawdę starego wyposażenia. Może być wadliwe.
Przed urządzeniem akwarium ( zwłaszcza jeśli było używane ), sprawdź czy nie przecieka. Napełnij je wodą w jakimś "bezpiecznym" miejscu i pozostaw na tydzień. Zalany garaż, czy podjazd to mniejszy problem niż zalany pokój.
Do czyszczenia NIGDY nie używaj mydła czy detergentów. Używaj wody i niczego więcej. Jeśli chcesz wysterylizować zbiornik, żwir itp. umyj wszystkie plastikowe części w wodzie utlenionej (czystej, bez żadnych dodatków). Opłucz wszystko w czystej wodzie i zanurz na chwilę w wodzie utlenionej z dodatkiem środka wiążącego chlor.Żwir (nie plastikowy) może wyć wyjałowiony przez gotowanie.
Tony akwarystycznych gadżetów zalegają półki sklepowe. Niektóre z nich są nieodzowne, inne przydają się w pewnych wyspecjalizowanych zastosowaniach, a jeszcze inne są kompletnie bezużyteczne.( chociaż w sklepie prawdopodobnie się tego nie dowiesz). Poniższa lista obejmuje rzeczy, które powinny być dla ciebie przydatne.
Zbiorniki dostępne są w różnych kształtach i rozmiarach ale są ich tylko dwa rodzaje: szklane i akrylowe. Prawdopodobnie zdecydujesz się na szklany zbiornik. W skrócie:
| Szklane | Akrylowe |
|
|
Rozmiar i kształt zbiornika zależy od ciebie. Pamiętaj jednak o pewnych rzeczach:
Jeśli to możliwe, lepiej jest zacząć od akwarium 60l (lub większego) niż 30l (lub mniejszego). Należy unikać zbiorników mniejszych niż 30l, są zbyt małe by utrzymać je w zdrowiu. Wiele sklepów sprzedaje też szklane kule dla złotych rybek. Ze względu na swoją pojemność nie nadają się one nawet dla jednej. Trzymajcie się od nich z daleka!
Jeśli trzymasz tropikalne ryby, będziesz potrzebować grzałki. Grzałka zapewnia, że temperatura w akwarium nie spada nawet wtedy, gdy w pokoju jest chłodno (np. w nocy ). Dla wielu ryb tropikalnych odpowiednią temperarurą jest 25C.
Są dwa postawowe typy grzałek. Przeznaczone do pracy w pełnym zanurzeniu, oraz bardziej tradycyjne zbudowane z częściowo zanurzanej szklanej rurki (zawierającej drut grzejny), mechanizm kontrolny pozostaje jednak ponad wodą. Grzałki do pełnego zanurzenia są lepiej wykonane i mogą być umieszczone poziomo w pobliżu dna. Ułatwia to rozprowadzanie ciepła po całym akwarium ( ciepła woda unosi się do góry ), i zapobiega odsłanianiu grzałki przy podmianie części wody. Mając tradycyjną grzalkę należy pamiętać o wyłączaniu jej przed dokonaniem podmiany, w przeciwnym wypadku grzałka bardzo silnie się nagrzewa i może pęknąć przy ponownym napełnianiu akwarium wodą.
Jeśli temperatura w pokoju nie spada o więcej niż 5-6 stopni w stosunku do temperatury w akwarium, grzałka o mocy 2,5 W na 10l wody powinna być wystarczająca. Jeśli różnica jest większa, konieczne może być do 5W (lub więcej) na każde 10l . Należy pamiętać, że grałka powinna utrzymać wymaganą temperaturę w akwarium, nawet gdy w pokoju jest najzimniej.
Grzałka (zwłaszcza tania) może się zepsuć. Najczęściej przełącznik, który włącza i wyłącza grzałkę zostaje na stałe w jednym z dwu położeń, włączone lub wyłączone. W pierwszym wypadku, w akwarium może zrobić się BARDZO gorąco, zwłaszcza jeśli grzalka ma większą moc niż jest to potrzebne. Aby zminimalizować potencjalne kłopoty, należy unikać stosowania grzałek mocniejszych niż jest to potrzebne. Najlepiej jest używać dwóch mniejszych grzałek połączonych równolegle. Wtedy, gdy jedna z nich zawiedzie, konsekwencje nie będą zbyt drastyczne.
Będziesz potrebować termometru, by móc sprawdzić czy temperatura w akwarium pozostaje na wymaganym poziomie. Zwykle dostępne są dwa rodzaje. Tradycyjny szklany termometr działający w taki sam sposób jak te kupowane do mieszkań. Może on być przyczepiony do ścianki akwarium (oczywiście od wewnątrz), lub pływać po jego powierzchni. Drugi często spotykany rodzaj, to płaski termometr naklejany na zewnętrzą stronę szyby. Działa on na zasadzie ciekłokrystalicznej, odpowiednia temperatura powoduje rozjaśnienie odpowiedniej części termometru.
Termometry akwariowe mogą być dość niepewne jeśli chodzi o wskazywaną temperaturę ( spójrzcie na termometry na ladzie sklepowej -- wszystkie powinny pokazywać tą samą temperaturę, ale najczęściej tak nie jest). Termometr przydaje się jednak do stwierdzenia czy temperatura w akwarium nie zaczyna odbiegać od tej wymaganej. Przy kupowaniu termometru lepiej jest wybrać ten, który pokazuje "średnią" temperaturę.
Mamy trzy rodzaje filtracji: biologiczną, mechaniczną i chemiczną. Filtracja biologiczna usuwa toksyczny amoniak, będący produktem rybiego metabolizmu. Każde akwarium MUSI mieć zapewnianą filtrację biologiczną, jest to najtańszy, najbardziej efektywny i najbardziej pewny sposób na pozbycie się toksycznego amoniaku. Filtracja mechaniczna usuwa takie rzeczy jak liście roślin, niezjedzone resztki pokarmu, itd. , umożliwiając usunięcie ich z akwarium, zanim staną się źródłem amoniaku (rozpoczna się procesy gnilne). Filtracja chemiczna (np. węgiel aktywowany) jest w stanie usunąć (przy zachowaniu pewnych warunków) takie substancje jak amoniak, metale ciężkie, rozkładające się substancje organiczne, itd na drodze chemicznej. Jest ona najbardziej użyteczna jeśli chcemy zrobić coś szybko, np usunąć z wody lekarstwa, które już spełniły swoje zadanie, lub przygotować wodę kranową do wlania do akwarium. Zdrowe akwarium NIE POTRZEBUJE stosowania filtrów chemicznych takich jak węgiel aktywowany.
Trzeba wspomnieć raz jeszcze. KAŻDE AKWARIUM MUSI MIEĆ FILTR BIOLOGICZNY. To prawda, że filtracja chemiczna jest w stanie usunąć z wody amoniak, ale to NIE JEST najlepsze rozwiązanie.
Typowy filtr wykonuje wzystkie lub niektóre z tych trzech rodzajów filtracji po kolei. Jako pierwsza ma miejsce ( o ile jest obecna ) filtracja mechaniczna ( nazywana jest wtedy "filtracją wstępną" ), wychwytuje cząstki, które mogłyby zakłócić następne etapy. Kolejno następuje filtracja biologiczna, a po niej filtracja chemiczna (jeśli jest obecna). To czy filtracja chemiczna jest pożyteczna, zależy od punktu widzenia. Może pomagać w usuwaniu z wody lekarstwa dla ryb, gdy minęła konieczność jego stosowania ( ale to samo można osiągnąć poprzez kilkukrotną podmianę części wody). Usuwa też pierwiastki śladowe niezbędne dla rozwoju roślin (skutki czego bywają czasem fatalne). Jeśli nie masz naprawdę ważnego powodu, by stosować filtrację chemiczną, nie używaj jej.
Filtry wymagają czyszczenia. Przykładowo, jeśli pozwolimy żeby w filtrze mechanicznym gromadziły się resztki, zaczną się one rozkładać produkując amoniak, tym samym negując stosowanie filtra. Podobnie, efektywność filtra biologicznego maleje, zgy jest zbytnio zamulony. Filtracja biologiczna wymaga, aby woda płynęła wzdłuż całej powierzchni na której rozwijają się bakterie. Im mniejsza jest powierzcnia, tym mniej efektywny jest filtr. Filtry podżwirowe czyści się poprzez zwykłe czyszczenie podłoża (np. podczas wymiany wody). Filtry kanistrowe i turbinowe czyści się poprzez wyjęcie wkładów filtrujących , idelikatnym wypłukaniu ich w wiaderku z wodą zaczerpniętą z akwarium ( woda z kranu może zawierać clor zabijający bakterie nitryfikacyjne).
Nie ma jakiejś magicznej formuły, która określałaby jakiego filtra potrzebujesz. Pamiętaj, że nadmiar filtracji nie zaszkodzi (chociaż możesz mieć zbyt silny ruch wody w akwarium). Filtry omówione są dokładnie w oddzielnym FAQ'u filtracji (jeszcze nie przetłumaczone) .
Podloże spelnia trzy podstawowe fynkcje. Po pierwsze służy jako dekoracja, dzięki niemu akwarium wygląda ladniej. Po drugie, gdy stosujemy UGF podłoże jest głównym czynnikiem filtrującym (stanowi powierzchnię na której rozwijają się bakterie). Po trzecie, w akwariach z obsadą roślinną stanowi substrat, w którym rozwijają się korzenia ( zajrzyj do części poświęconej roślinom , aby dowiedzieć się jaki rodzaj podłoża jest odpowiedni dla roślin ). Ostateczny wybór koloru, rozmiaru, itd.należy do ciebie. Zauważ jednak, że ciemne podłoże ma wpływ na intensywniejsze barwy u ryb. Ryby dostosowują swój kolor do otoczenia, i jasne podłoże ma tendencję do rozjaśniania kolorów ryb.
Większość substratów do akwarium pokrywana jest plastikiem. Z różnych przyczyn nie powinno się takiego podłoża gotować :-) Jrst także bardzo drogie ( $1 za funta ). Podłoże można kupić znacznie taniej w na przykład w piaskarniach i żwirowniach.
Pamiętaj, że nie każde stosowane podłoże jest obojetne. Na przykład korale, muszle morskie, dolomity uwalniają węglany podwyższając pH wody ( porównaj podstawy chemii ). Jeśli trzymamy afrykańskie pielęgnice, jest to pożądane. W większości pozostałych wypadków nie będziesz chciał aby podłoże w akwarium wplywało na zmiany parametrów wody. Najprostszym testem jest polanie kwasem ( np. octem ) podłoża. Jeśli tworzą się bąbelki oznacza to. że będą uwalniać się węglany. Dla absolutnej pewności napelnij wiaderko z podłożem wodą na okres tygodnia. Jeśli pH pozostaje stabilne, używanie go w akwarium powinno być bezpieczne.
Gdy ma być użyte po raz pierwszy, podłoże należy bardzo starannie umyć. Po prostu przemywaj je wodą doputy, dopóki. wypływajaca woda nie stanie się czysta ( można używać wody z kranu). Na przykład, włóż żwir do wiaderka, napełnij je wodą, zamieszaj dokładnie żwir. Wylej wodę i powtarzaj powyższe czynności dopóki woda nie będzie czysta. Przed użyciem podłoża niewiadomego pochodzenia, powinno się je wygotować przez ok. 15 minut, dla zabicia bakterii.
Do akwarium można wkładać różne rzeczy o ile są one obojętne, to znaczy że nie oddają do wody substancji chemicznych. Obojętna jest większość tworzyw sztucznych, szkło i ceramika.
Drewno może uwalniać do wody różne substancje, powodując zmianę pH. Korzenie często uwalniają taninę i inne kwasy humusowe do wody, zmiękczając ją i obniżając pH. Woda może także przybrać żółtawy odcień słabej herbaty. Zabarwienie to nie jest szkodliwe i może być usunięte przez filtrację węglem aktywowanym.
Jeśli używasz drewna, które sam znalazłeś ( w lesie czy nad jeziorem ), musisz je najpierw wygotowac. Gotowanie zabija chorobotwórcze bakterie, a także spowoduje że drewno zacznie tonąć.
Najprawdopodobniej zechcesz kupić zestaw oświetleniowy i pokrywę. Pokrywa chroni ryby przed wyskakiwaniem i zmniejsza parowanie wody. Dobra pokrywa szczelnie zakrywa akwarium ( z wyjątkiem miejsca na doprowadzenie przewodów ). Konieczne jest ograniczenie parowania wody do minimum, w przeciwnym razie wilgotność w pomieszczeniu może stać się zbyt duża, a ty będziesz musiał raz czy dwa razy w tygodniu uzupełniać wyparowaną wodę.
Światło służy dwu celom. Uwydatnia i ukazuje kolory ryb oraz dostarcza energii dla roślin ( jeśli takie są ). Niestety te dwa cele nieco kłucą się ze sobą. W zbiornikach gdzie są same ryby, wystarcza jedna świetlówka, która wystarczająco oświetla ryby (większość z nich nie lubi jaskrawego światła). Jeśli jednak chcesz uprawiać rośliny wymagane jest więcej światla, ważne jest także jego spektrum, przeczytaj uważnie część o oświetleniu w części poświęconej roślinom przed zakupem pokrywy oświetleniowej.
Bez względu na to czy w akwarium są rośliny, czy nie korzystniejsze jest oświetlenie fluorescencyjne (jarzeniowe). Tradycyjne żarówki emitują zbyt wiele ciepła, co może powodować przegrzewanie się zbiornika , zwłaszcza latem. Świetlówki mniej się nagrzewają i zużywają mniej energii emitując taką samą ilość światła. Latem jednak nawet świetlówki mogą emitować spore ilości ciepła i przegrzewać akwarium.
Niestety, światło wpływa nie tylko na rozwój roślin ale i glonów. Jeśli akwarium jest silnie oświetlone, a nie ma w nim roślin szybko rozwiną się glony. Odpowiednie oświetlenie dla akwariów z samymi rybami , znacznie różni się od tego które powinno być stosowane w zbiornikach z roślinami. Dwa składniki oświetlenia mają decydujące znaczenie: intensywność i spektrum. Rośliny wymagają silnego oświetlenia i odpowiedniego spektrum.
Różne źródła światła mają różny zakres spektralny. Tak zwane "pełne spektrum" próbuje odtwarzac pełny zakres światła słonecznego. Jest to dobre zarówno dla roślin jak i dla naturalnego wybarwiania się ryb. Specjalizowane "roślinne" świetlówki podkreślają te częsci widma , które stymulują wzrost roślin. Przy lampach tych rosną dobrze rośliny ( i glony ! ), ale ryby nie wyglądają ładnie, gdyż światło to rózni się od słonecznego. Zwykłe "białe" jarzeniówki emitują światło przeznaczone dla ludzi, przy nim rośliny rosną w miarę dobrze, a ryby mają dość naturalne kolory. Jako ogólną zasadę trzeba by przyjąć 1-2 watów/litr jarzeniówek o pełnym spektrum ( lub przeznaczonych dla roślin ) jeśli chcemy mieć w akwarium rośliny, jeśli nie ma roślin można stosować mniej niż 0,5 wat/litr.
Powerhead jest to pompka wodna pracująca w pelnym zanurzeniu w akwarium. Zwykle mocowane są do rurek będących częścia UGF, pompując wodę przez filtr. Wypływający strumień wody może być skierowany w dowolną (niemal) stronę, zwykle umieszcza się je tak by powodowaly ruch wody przy powierzchni.
Pompka powietrzna (brzęczyk) po prostu pompuje powietrze do zbiornika. Ma ona dwa zastosowania. Pierwsze, zapewnia opowiednie wysycenie wody tlenem. Pompka powietrzna NIE JEST wymagana do tego celu, tak długo jak zapewniona jest cyrkulacja wody wewnątrz zbiornika oraz ruch wody przy powierzchni. Cyrkulacja taka jest zwykle wystarczająca jeśli stosujemy zewnętrzne filtry ( np. kanistrowe ). Po drugie może być użyta do pompowania wody przez filtr (np. gąbkowy). W większych zbiornikach do tego celu używa się głowic powerhead. Tak więc pompka powietrzna nie jest potrzebna jeśli w twoim akwarium jest odpowiedni przepływ wody.
Potrzebna będzie jakaś podstawa, na której stanie akwarium. Można używać specjalnie w tym celu zaprojektowanej szafki lub wykorzystać gotowy mebel. Pierwszą rzeczą na jaką trzeba zwrócić uwagę jest to by podtawa utrzymała ciężar akwarium. Akwarium pełne wody waży DUŻO . Przejrzyj Tablice konwersji jednostek we wstępnym FAQ.
Jeśli mieszkasz w starym lub tanio wybudowanym domu, zwróć uwagę na jakiej powierzchni rozkłada się ciężar. Im większą powierzchnię ma obszar kontaktu szafki z podłogą, tym mniejsze ciśnienie ( na metr kwadratowy ) wywiera szafka na podłoże. Nie chcesz przecież, by szafka z akwarium znalazła się nagle piętro niżej. Jeśli planujesz większe akwarium, upewnij się że podłoga jest w stanie utrzymać taki ciężar. W przypadku dużych akwariów, staraj się ustawiać je w poprzek legarów podłogowych ( wtedy ciężar rozkłada się na kilku z nich ). Ustawianie akwarium przy ścianie nośnej jest też bezpieczniejsze niż stawianie go na środku pokoju.
Podstawa powinna wyć dobrze wypoziomowana, dla równomiernego rozłożenia ciężaru. Krzywo stojący zbiornik zwiększa ryzyko pęknięcia ( tak, czasami się to zdarza ). Dla równomiernego rozłożenia cięzaru dobrze jest postawić zbiornik na warstwie styropianu.
Są dwa rodzaje roślin : prawdziwe i plastikowe. Obydwa rodzaje służą jako dekoracja i schronienie dla ryb. Plastikowe rośliny są ( zwykle ) łatwiejsze do utzymania. Hodowla prawdziwych roślin w akwarium wcale nie jest trywialna (niektóre rośliny mają specjalne wymagania oświetleniowe). Jęsli chcesz mieć w akwarium piękne rośliny, przeczytaj w części poświęconej roślinom zanim kupisz akwarium - a zwłaszcza zanim kupisz pokrywę.
Spuszczanie wody wężykiem to najprostszy sposób na opróżnianie akwarium. Przy dużych akwariach, używanie "pythona" lub innego długiego węża umożliwia wylewanie spuszczanej wody wprost do ścieku lub do ogrodu. Podczas spuszczanie wody powinno się także przeczyścić ( "odkurzyć" ) podloże. W sklepach dostępne są różne systemy do podmiany wody, także z końcówkami do "odkurzania". Działają one na prostej zasadzie. Do końcówki węża przymocowana jest szersza tuba. Gdy zagłębimy ją w podłożu strumiań wody powoduje przemieszanie podłoża, ale tylko cząstki detrutusu są na tyle lekkie by mogły być zassane. Dodajmy, że odciągana woda jest bogata w związki azotu, co czyni z niej doskonaly nawóz dla kwiatów.
Do usuwania glonów z szyb można używać gąbki z tworzywa sztucznego. Jeśli akwarium wykonane jest z akrylu, trzeba być szczególnie ostrożnym, aby go nie porysować.
Niektóre z wolno rosnących glonów mogą być łatwo usunięte przy użyciu skrobaczki. Najlepsze do tego celu są żyletki. Idż do sklepu i kup skrobaczkę, z długim ( 30 cm) uchwytem i żyletką na końcu. Można nią usunąć praktycznie wszystko ze ścian akwarium. Jednak trzeba pamiętać, że żyletką MOŻNA zarysować szkło, jeśli nie jest się dość ostrożnym.
Tak zwane "magnetyczne czyściki" również mogą być pomocne przy usuwaniu glonów. Część czyszcząca wewnątrz akwarium, przytrzymywana jest przez magnes. poruszając magnesem na zewnątrz akwarium, poruszamy czyścikiem i usuwamy glony bez zanurzania rąk w wodzie. Najlepsze są czyściki z silnymi magnesami i najlepiej sprawują się one w małych akwariach, ktore mają cienkie szkło.
Szczoteczka do zębów jest najlepsza do usuwania glonów z wnętrza plastikowych rurek.
Potrzebne będzie przynajmniej jedno wiaderko do dolewania i usuwania wody. Używaj największego jakim jesteś w stanie swobodnie się posługiwać. Używaj go tylko do akwarium, nigdy nie wlewaj tam żadnych chemikaliów.
Potrzebna będzie przynajmniej jedna siatka na ryby Korzystniejsze jest posiadanie dwu siatek, można wtedy przy pomocy jednej z nich zapędzać rybę do drugiej. Siatki o drobnych oczkach są trudniejsze w używaniu ze względu na większy opór wody. Odpowiedni rozmiar zależy od wielkości ryb jakie hodujesz.
Pamiętaj: chwytanie ryby w siatkę jest dla niej stresujące. W szczególności, siatka zdrapuje śluz ochraniający skórę ryby. Jeśli to możliwe używaj siatki do zapędzania ryby do plastikowego lub szklanego pojemniczka.
Prawdopodobnie zechcesz kupić różne testy mierzące takie rzeczy jak zawartość amoniaku w wodzie. Ponieważ jest ich wiele rodzajów omówione są w oddzielnym rozdziale o testach tego FAQ'a .
| |
 |