FAQ
dla początkujących: Sukces na dłuższą metę
Współpraca: wielu autorów
Tłumaczenie strony http://faq.thekrib.com/begin-longterm.html : Maciej Michalski
Redakcja: Łukasz Kozicki
Przeczytaj notkę COPYRIGHT.
Zawartość
W tej, ostatniej części zostaną poruszone popularne kwestie, które pojawiają się w czasie posiadania akwarium.
Powstrzymanie tej ... plagi glonów
Na wstępie należy sobie uświadomić, że nie wszystkie glony są "złe"; glony,
podobnie jak rośliny, żywią się obecnymi w akwarium substancjami odżywczymi,
więc dobre "zbiory" regularnie uprzątanych glonów mogą pomóc w utrzymaniu
kontroli nad poziomem zanieczyszczenia (proces ten jest podstawą
filtracji za pomocą glonów (jeszcze nie przetłumaczony).
Plaga glonów jest również zwykle symptomem przekarmiania ryb albo nie dość
częstej wymiany wody. Najlepszy efekt można uzyskać wtedy, gdy najpierw
dowiemy się co powoduje plagę, a dopiero następnie ją wyeliminujemy.
Należy zbadać wodę za pomocą testu poziom azotanów i/lub amoniaku.
Należy zwiększyć ilość wymienianej wody i/lub częstotliwość wymian, lub
też karmić ryby mniejszymi dawkami pokarmu. Istnieje też wiele chemicznych
lekarstw dla określonych typów glonów a także szereg ryb żywiących się
glonami, które zjadają niektóre z nich. Aby zapoznać się ze szczegółami,
włączając konkretne lekarstwa, należy zajrzeć do części
Glony w rozdziale poświęconym chorobom.
Plaga ślimaków
Ślimaki, podobnie jak glony, mogą być dla akwarium zarówno pożyteczne jak
i szkodliwe. Niektóre ślimaki, zakopujące się w żwirze, powodują jego przewietrzanie
i powstrzymują proces ubijania się podłoża, inne żywią się glonami. Niektóre
gatunki ślimaków jednakże reprodukują się w niekontrolowany sposób, niszczą
rośliny i ogólnie są nieciekawe dla oka.
Można chronić się przed plagą ślimaków poprzez odkarzanie wszystkich
martwych organizmów wkładanych do akwarium poprzez kąpiel w roztworze wybielacza
i wody w proporcjach 1:20 i kąpanie nowych, żywych roślin w nadmanganianie
potasu lub ałunie. Nie ma zbyt wielu sposobów na to aby uwolnić akwarium
od ślimaków poza wybieraniem ich tak często jak to możliwe, chociaż mówi
się, że bocje wspaniałe jedzą ślimaki. W części poświęconej
ślimakom (jeszcze nie przetłumaczone)
(rozdział Choroby ) zostały opisane poszczególne
gatunki oraz sposoby zaradcze przeciwko nim.
Co robić w czasie wakacji
Zdrowa ryba może bez kłopotów przeżyć tydzień bez jedzenia. W czasie weekendowego
wyjazdu za miasto nie ma potrzeby trudzenia kogokolwiek, aby karmił ryby.
(W rzeczywistości, kiedy jesteś poza domem, ktoś nie zaznajomiony z rybami
w akwarium może łatwo je przekarmić, pozostawiając kłopot, z którym będziesz
musiał sobie poradzić po powrocie). Należy się trzymać z daleka od
"wakacyjnych karmników", które się powoli rozpuszczają. Mogą
one doprowadzić do rozchwiania równowagi pH w akwarium oraz do nadmiernej
ilości żywności w zbiorniku. Elektrycznie dozowniki pokarmu mogą być użyteczne
jeśli wcześniej wymierzy się ilość żywności rozdzielanej każdego dnia.
Jeżeli masz zamiar wyjechać na dłużej niż tydzień należy poprosić kogoś,
kto będzie karmił ryby. Towarzystwa akwarystyczne i niektóre sklepy robią
to za opłatą, ale większość akwarystów prosi znajomych albo sąsiadów, którzy
sami nie hodują ryb. Utrzymujące się przekarmienie może przeładowywać filtr
i zniszczyć akwarium. Najlepszym sposobem na uniknięcie tego ryzyka jest
przygotowanie indywidualnych paczek, z których każda powinna zawierać pokarm
na jeden dzień. Ryby nie muszą być karmione codziennie, a jednocześnie
nie powinna być podawana normalna ilość pożywienia przeznaczonego na jeden
dzień, nawet w wypadku gdyby ryby miały się obejść bez pokarmu przez kilka
dni. Należy upewnić się i ostrzec pomocnika aby NIE nadrabiał opuszczonych
dni przez podawanie zaległego pożywienia.
Jeżeli akwarium ma wysoki współczynnik parowania trzeba zorganizować
dopełnianie akwarium świeżą wodą. Jest to istotne w wypadku akwarium słonowodnego,
jeśli nie chcemy aby poziom zasolenia wzrósł zbyt wysoko.
Nie można zagwarantować, że podczas wyjazdu nie zdarzy się większa awaria
sprzętu albo jakieś inne nieszczęście ale można zawczasu zmniejszyć ryzyko
przez wymianę podejrzanych urządzeń na nowe z dużym wyprzedzeniem (należy się upewnić,
że nowe działają poprawnie). Nie należy dodawać żadnych nowych ryb na miesiąc
przed wyjazdem wakacyjnym, na wypadek gdyby były one nosicielami choroby,
której ujawnienie się może zabrać trochę czasu. Przed wyjazdem należy wyczyścić
akwarium oraz filtr a także wymienić wodę. Jeżeli zabiegi te zostały wcześniej
zaniedbane nie należy czekać do ostatniego dnia przed wyjazdem, lecz wykonać
je natychmiast. Może to zestresować ryby i prawdopodobnie zniszczyć bakterie
filtracyjne właśnie wtedy, kiedy one są najbardziej potrzebne.
Poważny problem może zostać zauważony zbyt późno aby mu zaradzić. Dla
kogoś, kto będzie opiekował się rybami podczas nieobecności właściciela
jest to wielka odpowiedzialność i zapewne osoba ta będzie spokojniejsza
jeśli zostawisz jej numer telefonu sklepu akwarystycznego albo inne sposoby
kontaktu, gdzie może się ona zwrócić o radę w razie niebezpieczeństwa.
Przeprowadzka akwarium
Współpraca: Timothy Shimeall
Najlepszą radą jaką można dać na pomysł przeprowadzki ryb (pod pojęciem
ryb rozumiemy też wszystko co żyje w akwarium), poza bardzo krótkimi odległościami,
jest: NIE NALEŻY tego robić. Podróż jest bardzo stresująca dla ryb i nawet
podejmując największe środki ostrożności powinno się oczekiwać straty kilku
egzemplarzy. Biorąc to pod uwagę należy rozważyć możliwość sprzedania posiadanych
ryb i zakupu nowych w miejscu przeznaczenia.
Jeżeli mimo powyższych rad będzie się nadal próbować przewieźć ryby
można stosując się do poniższych rad zmniejszyć im ból i ograniczyć straty.
Zadanie przeniesienia ryb składa się właściwie z dwóch czynności: przeniesienie
samego zbiornika a następnie przeniesienia ryb. Nigdy nie należy próbować
przenosić ryb w akwarium.
Przenoszenie zbiornika
Główny problem w wypadku przeniesienia zbiornika stwarza system filtracyjny.
Po kilku godzinach (mniej niż dzień) w wodzie bez dopływu tlenu zaczną
umierać bakterie tlenowe. Jeżeli podróż będzie krótka (kilka godzin lub
podobnie) to być może kolonia bakterii zostanie zachowana; nawet w wypadku
długich podróży niektóre z bakterii przeżyją i szybko się odbudują. Przy
odrobinie pomysłowości i planowania można zmniejszyć okres braku czynności
w pracy filtra przez utrzymywanie przynajmniej średniego ruchu wody do
możliwie ostatniej chwili i wznowienie go natychmiast po przybyciu do celu.
Lepiej podjąć próbę ratowania starego wkładu do filtra niż go wyrzucić.
Postępowanie przy przenoszeniu:
- Włożenie ryb do zbiornika podróżnego (szerzej poniżej).
- Opróżnienie akwarium. Jeżeli podróż będzie krótka należy zachować
pewną ilość wody aby przeżyła kolonia bakterii.
- Rozmontowanie akwarium. Rośliny przetrwają przez długi czas jeśli
ich korzenie będą utrzymywane w wilgoci, dobrze jest też jeżeli są one
opakowane w worki z wodą i leżą gdzieś z dala, nie narażone na poruszenia.
Jeśli planuje się krótką podróż należy umieścić (nie płukany) wkład filtru
w szczelnym zbiorniku (nigdy nie należy używać wiadra ani innego chemicznie
czystego zbiornika o twardych ściankach); należy utrzymywać wnętrze filtra
mokre, ale nie zanurzone. W wypadku długich podróży (więcej niż jeden dzień)
należy albo wyczyścić, albo usunąć wkład filtra. Pompy, grzałki, itp. mogą
być pakowane tak jak inne kruche przyrządy.
- Przewiezienie akwarium. Nie należy korzystać z usług firmy przewozowej
ani zawodowych pakowaczy, poza wyjątkami gdy nie ma innego wyboru, A WTEDY
należy nadzorować proces pakowania zbiornika i jego załadunku na ciężarówkę.
O wiele lepiej jest kiedy przewozi się zbiornik samemu lub przy pomocy
znajomych.
- Ponowny montaż akwarium w miejscu przeznaczenia. Jeżeli podróż jest
krótka powinno się mieć wystarczającą ilość wody wolnej od chloru aby napełnić
zbiornik i uruchomić filtr. Jeżeli podróż jest dłuższa, wtedy należy traktować
napełnianie zbiornika jak zakładanie nowego akwarium - włączając tydzień
zwłoki przed wpuszczeniem ryb. Najpierw należy umieścić w akwarium kilka
wytrzymałych ryb aby zainicjować cykl azotowy. Po ustabilizowaniu się akwarium
można umieścić w nim ryby ze starego akwarium.
Przenoszenie ryb
Istnieją trzy problemy związane z przenoszeniem ryb:
- Gdzie umieścić ryby?
W tym wypadku istnieją dwie opcje: akwarium znajomego lub akwarium
w znanym sklepie akwarystycznym. Niektóre sklepy przetrzymają za opłatą
ryby podczas przeprowadzki. Dobrym rozwiązaniem jest podpisanie umowy podającej
szczegóły związane z odpowiedzialnością sklepu za przyjęte ryby. Niektóre
sklepy za dodatkową opłatą zapakują i wyślą pozostawione u nich ryby. Nie
jest to tanie. Należy mieć na uwadze to, że ryby pozostaną w sklepie przez
co najmniej kilka tygodni.
- Jak zapakować ryby?
Na krótki czas (najwyżej kilka godzin) ryby można umieścić w zamkniętych
torbach, napełnionych do połowy powietrzem. Podany czas może zostać nieco
wydłużony poprzez napełnienie toreb tlenem, a nie powietrzem. Torby należy
umieścić w wyściełanym, podzielonym na przegródki pojemniku, a następnie
wysłać statkiem lub samolotem. (W ten sposób sklepy akwarystyczne wysyłają
ryby). W wypadku większych ryb lub dłuższej podróży należy użyć zamkniętego
wiadra dla każdej ryby a nie torby.
- W jaki sposób będziemy dbać o ryby w podróży?
Ryby nie jedzą podczas podróży. Są zbyt zestresowane i nie należy w
żadnym wypadku obniżać jakości wody przez podawanie pożywienia. Jeśli ryby
były przed podróżą dobrze karmione mogą przeżyć tydzień bez pokarmu. Należy
próbować utrzymać stałą temperaturę, np. przez umieszczenie ryb w zamkniętej
chłodni lub podzielonej na przegródki lodówce. W wypadku dłuższej podróży,
szczególnie samochodem dobrym rozwiązaniem (jeśli nie koniecznością) jest
zastosowanie baterii napędzających pompę. Po podróży należy wolno zaaklimatyzować
ryby do nowego umiejscowienia akwarium i kiedy będzie można umieścić w
nim ryby.
Eutanazja
Do czego to doszło? Można czytać wszystkie teksty w FAQ, znaleźć wszystko
o chorobach, dolegliwościach i właściwym traktowaniu, prosić o pomoc kilka
dobrze poinformowanych źródeł i dojść na koniec do wniosku, że nie można
wyleczyć ryby. Podejmując odpowiedzialność za troskę o ryby, należy też
znaleźć najbardziej humanitarną metodę aby pomóc im umrzeć.
Istnieje kilka sposobów eutanazji chorych zwierząt. Należą do nich otrucie
(uśpienie), pozbawienie głowy oraz przekazanie. Prawdopodobnie najlepszą
metodą jest użycie chemikaliów. Niektórzy weterynarze polecają przedawkowanie
MS-222, środka znieczulającego dla ryb. Od firm chemicznych można nabyć
MS-222, tricaine methanesulfonate?? lub Etyl 3-aminobenzoat??, methanesulfonic
acid??. Rybę należy umieścić na 10 minut w pojemniku z roztworem o stężeniu
350 ppm MS-222 (350 mg MS-222 na litr wody). Jest to bardzo humanitarny
sposób i nie pozostawia urazów zarówno u ryb, jak i u właściciela. Inną
metodą chemiczną jest zastrzyk z pentothalu do jamy brzusznej. Używanie
strzykawki albo kłucie igłą zwierząt może być trudne dla właściciela. Jeżeli
to uspokoi obawy, to należy stwierdzić, że metoda ta jest niemal bezbolesna
dla ryb. Ostatecznie do eutanazji ryb można użyć alkoholu. Należy połączyć
wódkę (lub jakikolwiek podobnie silny alkohol) z wodą w proporcjach 1:5
(20%). Roztwór ten po prostu uśpi rybę w nim umieszczoną. Te trzy metody
są bardzo polecane.
Inną metodą nie polecaną przez weterynarzy (ale przez doświadczanego
hodowcę) jest użycie tabletki Alka-Seltzer. Należy umieścić rybę w płytkim
zbiorniku a następnie wrzucić 2 tabletki Alka-Setzer pod skrzela. Ryba
najprawdopodobniej zaśnie w ciągu minuty.
Efektywną, nie chemiczną metodą jest ścięcie. Jak wspomniano niektórzy
mogą być zbyt delikatni aby stosować tę metodę. Wykonywana właściwie przynosi
rybom szybką i bezbolesną śmierć a ma dodatkową korzyść bo jest tania -
większość akwarystów posiada noże a nie chemiczne środki znieczulające.
Należy użyć ostrego noża i szybkim cięciem w dół przez ciało, tuż za okiem
przy poziomej, bocznej linii odłączyć rdzeń kręgowy. Im szybciej się to
robi, tym lepiej dla ryby. Należy pamiętać o dezynfekcji noża po zabiegu
jeśli ma on być używany do innych celów niż eutanazja ryb.
Jeżeli niemożliwe jest przeprowadzenie do końca którejkolwiek z powyższych
metod, należy spróbować skontaktować się z miejscowym uniwersytetem. Być
może, któryś z wydziałów biologicznych albo im pokrewny przyjmie rybę.
Będą jej używać do badania choroby albo rozporządzą nią właściwie w inny
sposób.
Do metod, które nie są polecane ale często wspominane zalicza się różne
odmiany zamrażania. Podczas tych zabiegów ryba odczuwa cierpienie. Nie
ma znaczenia, czy ryby wolno zamarzają, kiedy umieści się je w naczyniu
z wodą w zamrażalniku, czy też woda jest już zimna po dodaniu kostek lodu.
Ryba reaguje na te metody negatywnie, czego obserwacja przynosi ból. Na
koniec, NIGDY nie należy spłukiwać ryby w toalecie. To nie jest skuteczna
metoda eutanazji ale forma tortury, gdyż ryby kończą w szambie albo innym
podobnym miejscu, gdzie poddawane są kąpieli w nieprzyjemnych chemikaliach
i ściekach, zanim w końcu umrą po godzinach jeżeli nie dniach.
Rozmnażanie ryb
W którymś momencie samo posiadanie zdrowych ryb nie będzie już przynosiło
satysfakcji, wtedy należy zagłębić się w fascynujący świat rozmnażania
ryb. Gratulacje! FAQ dla początkujących nie obejmuje tych zagadnień.
Więcej informacji znajduje się w dobrych książkach o rozmnażaniu ryb i
postach do grup dyskusyjnych. Może wiedza ta przyda się do napisania FAQ.
:) [Przypis redakcji: ktoś rzucił już wyzwanie! Istnieje w końcu FAQ o
ROZMNAŻANIU RYB {link}]
Góra strony
Koniec FAQ-a dla początkujących {link}
FAQ dla początkujących - zawartość {link}
Powrót do strony głównej (link}